آموزش

استراتژی مومنتوم چیست؟ از شتاب قیمت سود بگیرید!

استراتژی‌های فراوانی در بازارهای مالی وجود دارند که افراد مختلفی بنا بر ترجیح خود آن‌ها را به کار می‌گیرند. هر یک از این استراتژی‌ها کاربردهای خاصی دارند و ما با توجه به اهداف خود از آن‌ها بهره می‌بریم. یکی از این استراتژی‌های بورس مومنتوم (Momentum) نام دارد. اما پیش از بیان این استراتژی، باید بدانیم که مومنتوم چیست؟ مومنتوم یکی از مفاهیمی است که در علم فیزیک بیان می‌شود. این اصطلاح به این مسئله اشاره دارد که یک جسم در حال حرکت، همواره تمایل دارد که به حرکت خود ادامه دهد؛ مگر این‌که یک نیروی خارجی به آن وارد شود. در بازار نیز مصداق این قانون وجود دارد. یعنی روند حرکتی دارایی تمایل دارد که در همان مسیر ادامه پیدا کند، اما زمانی که یک نیروی خارجی مانع از آن شود، دیگر این حرکت ادامه پیدا نخواهد کرد. استراتژی مومنتوم قیمت به سرمایه‌گذاری در جهت روند بازار اشاره دارد.

فهرست محتوای این آموزش برای دسترسی سریع

استراتژی مومنتوم چیست؟

استراتژی مومنتوم چیست

مومنتوم (Momentum) یا تکانه در بورس به زبان ساده و در یک کلام، به معنای قدرت روند قیمت سهم است. این استراتژی در دسته روش‌های مربوط به تحلیل تکنیکال جای می‌گیرد. اما اکنون حتی افرادی هم که بر طبق تحلیل بنیادی در بازار فعالیت می‌کنند، به استفاده از این استراتژی روی آورده‌اند. طبق استراتژی مومنتوم بازار، بازدهی مثبت یا منفی گذشته تا مقطعی در آینده نیز ادامه پیدا خواهد کرد. این استراتژی بیان می‌کند که برخلاف فرضیه بازار کارا، بازدهی سهام در زمان‌های متفاوت با رفتار خاصی همراه است. به این ترتیب می‌توان به کمک سرمایه‌گذاری مناسب و با توجه به افق زمانی، بازدهی بیشتری از بازده بازار به دست آورد.

سرمایه‌گذاری بر اساس مومنتوم قیمت در بورس، شباهت کمی به استراتژی‌های معاملاتی معمول دارد. در واقع بیشتر به عکس‌العملی غیرمفید در برابر اطلاعات بازار مشابهت دارد. به کمک این استراتژی می‌توان نرخ صعود یا نزول قیمت یک دارایی را مشخص کند.

اندیکاتور مومنتوم به منظور تحلیل روند، یک ابزار کاربردی به شمار می‌رود که می‌تواند قدرت یا ضعف قیمت را به خوبی نشان دهد. مومنتوم معمولا در روندهای صعودی کاربرد بیشتری دارد. یعنی در مقایسه با روندهای نزولی، مومنتوم در روند صعودی مفیدتر عمل کرده است. به طور کلی بازارهای مالی، بیش از آن‌که نزول داشته باشند، تمایل به صعود دارند. به بیان دیگر می‌توان گفت، بازارهای گاوی در مقایسه با بازارهای خرسی بیشتر طول می‌کشند.

Momentum را می‌توان به حرکت یک قطار تشبیه کرد؛ قطاری که در آغاز با شتابی کم حرکت می‌کند. سپس زمانی که سرعت قطار بالا رود، شتاب آن متوقف خواهد شد. به این ترتیب قطار با سرعت بیشتری به حرکت خود ادامه خواهد داد. چرا که تمام مومنتومی که در پی شتاب اولیه قطار ایجاد شده بود، موجب حرکت رو به جلوی آن شده است.

در بازارهای مالی، سرمایه‌گذاران گاهی یک دارایی را زودتر از موعد خریداری می‌کنند. یعنی پیش از آن‌که قیمت دارایی به سمت بالا شتاب پیدا کند، وارد معامله می‌شوند. زمانی که مولفه‌های تحلیل بنیادی مثبت باشند، این امر صعود قیمت را در پی خواهد داشت. سرمایه‌گذارانی که بر اساس استراتژی مومنتوم قیمت فعالیت می‌کنند، از صعود قیمت با سرعت بالا، سود به دست می‌آورند. هرچند بازار پس از دریافت سود، خود را تنظیم می‌کند و قیمت به سمت پایین میل می‌کند تا تعادل برقرار شود. در ادامه برای این‌که بهتر متوجه شویم استراتژی مومنتوم چیست، به بیان جزییات بیشتری درباره این استراتژی معاملاتی می‌پردازیم.

پدر سرمایه‌گذاری مومنتوم کیست؟

ریچارد دریهاوس (Richard Driehaus)، مدیر صندوق‌های مالی نخستین فردی بود که این روش را به عنوان یک استراتژی کاربردی به بازارهای مالی معرفی کرد. هرچند او اولین فردی نیست که سرمایه‌گذاری مومنتوم انجام داده است. او معتقد بود، به جای این‌که دارایی را در قیمت پایین بخریم و منتظر بمانیم تا قیمت آن افزایش پیدا کند، بهتر است آن را در قیمت بالا بخریم و در قیمت بالاتر بفروشیم تا سود کنیم.

دریهاوس بر این عقیده بود که فروشنده‌های بازنده، مسیر را برای خریداران برنده هموار می‌کنند. تکنیک‌هایی که او به کار گرفت، بعدها به اصولی تبدیل شد که اکنون در بازار بورس به استراتژی مومنتوم معروف است.

تفسیر مومنتوم چگونه انجام می‌شود؟

برای این‌که تکانه را تشخیص دهید، دو راه اساسی وجود دارد. نخست آن‌که به قدرت روند کلی بازار نگاه کنیم. وقتی قیمت در یک روند قوی قرار می‌گیرد، تریدرها از این وضعیت با نام مومنتوم قیمت صعودی یا نزولی بازار یاد می‌کنند. هنگامی که لایه‌های ریزتر بازار را بررسی می‌کنیم یا زمانی که تنها یک کندل را مدنظر قرار می‌دهیم، می‌توانیم از وجود مومنتوم مطلع شویم. کندل بزرگ فاقد سایه را می‌توان به عنوان یک کندل با مومنتوم بالا در نظر گرفت.

چند نکته در مورد شیوه معامله‌گری مومنتوم در بازار بورس

  • استراتژی Momentum، فرصت معاملاتی را با توجه به ترکیب تحلیل بنیادی و تکنیکال تشخیص می‌دهد.
  • این استراتژی به معامله‌گرانی نیاز دارد که سهم را به لحاظ بنیادی تحلیل کنند. سپس باید بر همین اساس، سرمایه‌گذاری میان‌مدت یا بلندمدت انجام دهند. پس از آن، از مومنتوم قیمت و خطوط حمایت و مقاومت در سهم، برای تشخیص برگشت بازار استفاده می‌کنند.
  • استراتژی برگشتی مومنتوم شرایطی را ایجاد می‌کند که طی آن معامله‌گر با ریسک کم قدم به بازار می‌گذارد. سپس سود فراوانی را به کمک مدیریت مالی پیشرفته برای سرمایه گذار ایجاد می‌کند.
  • در استراتژی مومنتوم، معاملات از پیش تعیین و برنامه‌ریزی شده‌اند. به این ترتیب معامله‌گر فرصت دارد تا در هر زمان وارد معامله شود.
  • این استراتژی روی تمام تایم فریم‌ها کاربرد دارد و عملکرد آن به شکلی واضح ثبت می‌شود.
  • در این استراتژی، تریدرها دارایی‌هایی را خریداری می‌کنند که در حال رشد است. سپس زمانی که قیمت دارایی به اوج خود می‌رسد، آن را می‌فروشند.
  • استراتژی مومنتوم، تغییر تحرکات قیمت را در یک بازه زمانی به نمایش می‌گذارد. به این ترتیب تریدرها قادر خواهند بود که از قدرت روند مطلع شوند.

هدف استراتژی مومنتوم چیست؟

استراتژی مومنتوم در پی آن است که در روندهای صعودی کوتاه‌مدت، فرصت‌های خرید را پیدا کند. بر اساس این استراتژی، باید با نوسان پیش بروید و زمانی که قدرت روند دارایی در حال تضعیف بود، باید از آن خارج شوید.

تشخیص زمان ورود و خروج به بازار امری است که تریدرهای حرفه‌ای به خوبی از پس آن برمی‌آیند. آن‌ها می‌دانند که در روندهای کوتاه‌مدت و در مواجهه با اخبار مختلف چطور رفتار کنند.

معامله به روش مومنتوم چه ریسک‌هایی دارد؟

استراتژی مومنتوم در بورس نیز مانند سایر سبک‌های معامله، با ریسک همراه است. اگر بخواهیم توضیح دهیم که ریسک‌هایی که سرمایه‌گذار را در استراتژی مومنتوم تهدید می‌کند چیست، باید توجه داشته باشیم که در این روش، هیچ تضمینی در مورد روند قیمت وجود ندارد. پس همیشه باید منتظر برگشت غیرمنتظره قیمت بود. احتمال اصلاح نیز همیشه در دارایی وجود دارد. اخبار غیرمنتظره می‌تواند روند یک دارایی را دستخوش تغییر کند.

علاوه بر این، اگر زودتر از موعد وارد موقعیت معاملاتی شوید و پوزیشن خود را دیرتر از موعد ببندید، از روند منحرف خواهید شد و به این ترتیب روندهای اصلی بازار را از دست می‌دهید.

استراتژی مومنتوم از چه ابزارهایی استفاده می‌کند؟

برای پیاده‌سازی استراتژی مومنتوم، به چند ابزار نیاز است. این ابزارها عبارتند از:

برای استفاده از این استراتژی، لازم است که مرحله برگشت قیمت را بیابید. برای تعیین برگشت قیمت، باید قیمت دارایی را بر روی نمودار روزانه تحلیل کنید. سپس به سه سوال زیر پاسخ دهید:

  • آیا روند بازار در روزهای اخیر نزولی بوده است یا صعودی؟
  • آیا محدوده اشباع خرید یا فروش در چارت روزانه با توجه به استوکاستیک روزانه یا هفتگی مشخص است؟
  • آیا تحرکات قیمتی در اطراف سطوح حمایت و مقاومت صورت می‌گیرد؟

سرمایه‌گذاری در بورس بر اساس استراتژی مومنتوم چگونه انجام می‌شود؟

اکنون می‌خواهیم بدانیم اصول سرمایه‌گذاری در استراتژی مومنتوم چیست. در وهله اول معامله‌گر باید بتواند در شرایط نوسانی بازار، پوزیشن‌های کوتاه‌مدت باز کند. سپس درست در موقعی که قیمت بالا می‌رود، باید از سهم خارج شد و پوزیشن را بست. زمانی که تریدر از معامله خارج می‌شود، باید به دنبال یک موقعیت معاملاتی جدید باشد.

در این روش، نوسان‌های بازار را می‌توان مشابه امواج دریا دانست. یعنی تریدرها بر روی امواج سوار می‌شوند و پیش از آن‌که موج فعلی به اتمام برسد، روی موج بعدی سوار می‌شوند. یک تریدر مومنتوم همواره در پی جلو افتادن از سایرین است. او می‌خواهد اولین نفری باشد که از این روش سودآوری می‌کند. چرا که اگر بعد از سایر معامله‌گران وارد بازار شود، این احتمال وجود دارد که سود زیادی عایدش نشود. حتی ممکن است در نهایت کار خود را با ضرر به اتمام برساند.

مبانی سرمایه‌گذاری مومنتوم چیست؟

برای این‌که بتوانید بر اساس استراتژی مومنتوم حرکتی قدرتمند داشته باشید، باید مدیریت ریسک را به شکلی مطلوب و دقیق پیاده کنید. مدیریت ریسک به منظور تشخیص نوسان‌ها، حباب‌های قیمت و دام‌های مخفی انجام می‌شود. هر یک از این عوامل می‌توانند موجب کاهش سود تریدر شوند.

متاسفانه اغلب تریدرها قوانین ابتدایی  را نادیده می‌گیرند. در بسیاری از موارد، ترس گریبان آن‌ها را می‌گیرد و به این ترتیب روند و نقطه خروج از سهم، از دست خواهد رفت. در همین خصوص، پنج قانون مدیریت ریسک را بیان می‌کنیم. مراحل پیاده‌سازی این استراتژی را می‌توانید در این قوانین به وضوح مشاهده کنید:

  • دارایی موردنظر خود را برای معامله انتخاب کنید.
  • فراموش نکنید ریسک، حول محور زمان‌بندی و نقاط ورود و خروج به سهم می‌چرخد.
  • زمان‌بندی باز کردن پوزیشن به معنای ورود زودتر از موعد به بازار است.
  • مدیریت پوزیشن با باز شدن اسپردها و هم‌چنین مدت‌زمان باز نگه داشتن یک پوزیشن همراه است. اسپرد به معنای اختلاف قیمت خرید و فروش یک دارایی است.
  • برای بستن یک پوزیشن، باید نمودار دارایی را به شکلی دقیق تحلیل کرد.

اگر علاقه‌مند به استفاده از استراتژی مومنتوم هستید، برای این‌که شانس خود را برای انتخاب یک دارایی پرنوسان افزایش دهید، صندوق‌های قابل معامله‌ را کنار بگذارید. به علاوه مطمئن شوید که میانگین حجم معاملات دارایی به صورت روزانه بالا باشد.

کدام دارایی برای معامله به روش مومنتوم مناسب است؟

زمانی که بر اساس Momentum معامله می‌کنید، باید دارایی‌های پرنوسان را انتخاب کنید. گفتیم که کاری با صندوق‌های قابل معامله نداشته باشید‌؛ چرا که ساختار آن‌ها پیچیده است و نمی‌توان حرکات قیمتی آن‌ها را به شکلی دقیق تشخیص داد. دارایی‌های معمولی را برای معاملات مومنتوم انتخاب کنید. البته درصد سودآوری در این دارایی‌ها در مقایسه با دارایی‌های پرخطری که به آن‌ها اشاره کردیم، کمتر خواهد بود.

دارایی‌های زیادی را می‌توان به کمک مومنتوم ترید کرد. اما زمانی که یک خبر درباره یک دارایی اعلام شود، حتی نوسان‌های کوچک هم می‌توانند به نوسان‌های بزرگ تبدیل شوند. چرا که تریدرها به این اخبار واکنش‌های احساسی نشان می‌دهند.

به دارایی‌های محبوب هر روز مراجعه کنید. زمانی که یک دارایی توجه عموم را به خود جلب می‌کند، یک دارایی ایده‌آل برای پیاده‌کردن استراتژی مومنتوم است. چرا که این دارایی نوسان‌های زیادی را در بازه زمانی نسبتا کوتاه تجربه می‌کند.

کنترل ریسک قوی

پیش‌تر اشاره کردیم که ریسک مومنتوم در چیست. تریدر باید روند را با دقت و با جزئیات تشخیص دهد وگرنه عملکرد موفقی نخواهد داشت. در این روش چندین تله وجود دارد که اگر درگیر آن‌ها شوید، متضرر خواهید شد:

  • باز کردن پوزیشن زودتر از موعد؛ پیش از آن‌که مومنتوم آن تایید شده باشد.
  • بستن پوزیشن دیرتر از موعد، پس از آن‌که قیمت به اشباع رسیده باشد.
  • رصد نکردن دارایی و جا ماندن از روند؛ معکوس شدن قیمت و عدم آگاهی از اخباری که موجب غافل‌گیری بازار می‌شود.
  • باز نگه داشتن پوزیشن در شرایطی که تریدر در خواب است. بسیاری از تغییرات قیمتی در شرایطی رخ می‌دهد که تریدرها پوزیشن‌های روزانه خود را می‌بندند.
  • عملکرد کند برای بستن یک پوزیشن بد

زمان‌بندی برای ورود به موقع

بهترین معاملات مومنتوم بورس در شرایطی رخ می‌دهد که یک خبر در بازار منتشر می‌شود. تریدرها از این خبر استفاده می‌کنند و در پی حرکات و واکنش‌های بازار، سود کسب می‌کنند. باز کردن یک پوزیشن در شرایطی که مومنتوم قدرت‌مند است، موجب ایجاد بیشترین سود و کمترین ریسک خواهد شد. البته در دنیای واقعی معمولا برعکس این اتفاق رخ می‌دهد. چرا که بیشتر معامله‌گران از این فرصت‌ها دیر بهره می‌برند و زمانی وارد بازار می‌شوند که سیکل مذکور به پایان رسیده است. جا ماندن از این سیکل، معمولا اتفاق می‌افتد. تریدرهایی موفق هستند که در رسیدن به امواج، سریع اقدام کنند.

مدیریت پوزیشن

نمی‌توان از همان ابتدا عملکردی حرفه‌ای را در مدیریت پوزیشن انتظار داشت. این مسئله نیازمند زمان است. دارایی‌ها در اکثر مواقع اسپردهای زیادی دارند و این اسپردها باز (wide) می‌شوند. این شرایط باعث می‌شود که حرکت بیشتری را برای رسیدن به سود انجام دهید. هم‌چنین مجبور می‌شوید حد ضرر خود را پایین‌تر از آن‌چه مدنظرتان بود، قرار دهید. چرا که قیمت به محض رسیدن به حد ضرر بسته خواهد شد. به این ترتیب باید استاپ‌لاس را طوری تعیین کنید که نه تنها بیش از اندازه متضرر نشوید، بلکه قیمت هم با آن برخورد نداشته باشد.

باید با دقت زیاد مدت‌زمان نگهداری پوزیشن خود را انتخاب کنید. هرچه پوزیشن‌تان بیشتر باز باشد، ریسک‌تان نیز زیاد می‌شود. معاملات روزانه در سورس با تکیه بر استراتژی مومنتوم می‌تواند مفید باشد، اما این امر ممکن است منجر به آن شود که پوزیشن‌ها را برای دریافت سود بیشتر، چند روز باز بگذارید. تریدرهای روزانه به منظور کاهش ریسک می‌توانند ابعاد معامله را کم کنند یا معاملات خود را در چندین دارایی تقسیم کنند.

خروج موفقت‌آمیز

اما راز خروج موفقیت‌آمیز در استراتژی مومنتوم چیست؟ زمانی که قیمت به سرعت و بیش از حد صعودی می‌شود، باید از بازار خارج شد. این محدوده‌های بیش از حد را می‌تون بر اساس میله‌های عمودی و در تایم فریم یک ساعته مشخص کرد. هم‌چنین این محدوده در باند بولینگر (Bollinger Band) در شرایطی ایجاد می‌شود که قیمت از سومین یا چهارمین انحراف استاندارد در سقف یا کف‌های ۲۰ روزه باند بولینگر بگذرد. به علاوه می‌توانید با ترسیم یک خط روند، و پس از شکست آن از بازار خارج شوید. نکته مهم در این رابطه درست تشخیص دادن شکست خط روند استاندارد است.

مزایای سرمایه‌گذاری با استراتژی مومنتوم چیست؟

استفاده از استراتژی مومنتوم در بورس می‌تواند بسیار سودآفرین باشد. اما لازم است که تریدر با آن آشنایی کامل داشته باشد و بتواند با استفاده از آن، مدیریت ریسک را به شکلی مطلوب انجام دهد. در ادامه این مزایا را با هم بررسی می‌کنیم.

سود بالا در زمان کم

گفتیم که یکی از ویژگی‌های معامله بر اساس استراتژی مومنتوم قیمت، کسب سود فراوان است. به عنوان مثال شما می‌توانید سهمی را در قیمت ۱۰۰۰ تومان خریداری کنید و در قیمت ۱۵۰۰ تومان آن را بفروشید؛ یعنی زمانی که سودی ۵۰ درصدی نصیب‌تان شده است. پیش از آن‌که قیمت، خود را اصلاح کند، در طی چند هفته یا چند ماه می‌توانید ۵۰ درصد سود کنید. پس از گذشت زمان، پتانسیل سوددهی افزایش پیدا خواهد کرد. چرا که می‌توانید با افزایش سرمایه، در موقعیت‌های بزرگ‌تری سرمایه‌گذاری کنید.

برخورداری از نوسان‌های بازار

توانایی تبدیل کردن نوسان‌های بازار به سرمایه، کلید موفقیت در استراتژی مومنتوم است. سرمایه‌گذاران مومنتوم در پی دارایی‌هایی با روند صعودی هستند. سپس در شرایطی که قیمت دارایی افت می‌کند، آن را می‌فروشند تا بازگشت سرمایه خود را به بالاترین میزان برسانند.

اهرم کردن تصمیم‌های احساسی سایر سرمایه‌گذاران

ایده اصلی سرمایه‌گذاری مومنتوم، دنبال کردن بازدهی است. با این حال تریدرهای مومنتوم در مسیری خاص حرکت می‌کنند. یعنی دارایی را در موقعیتی خاص خرید می‌کنند و در موقعیتی خاص می‌فروشند. سرمایه‌گذاران مومنتوم به جای آن‌که مانند اکثر تریدرها تحت تاثیر اخبار قرار گیرند، به دنبال آن هستند که با تکیه بر تغییرات قیمت، سودآوری کنند. این تغییرات همگی در پی واکنش‌های احساسی تریدرهای دیگر ایجاد می‌شود. پس مشخص است که تصمیم‌ها و هیجان‌های سایر تریدرها، پله‌ای است برای موفقیت تریدرهای مومنتوم.

معایب سرمایه‌گذاری مومنتوم چیست؟

حال که مزایای استفاده از استراتژی مومنتوم در بورس را بررسی کردیم، وقت آن رسیده است که بدانیم معایب آن چیست. نسبت ریسک به ریوارد که در سایر استراتژی‌های سرمایه‌گذاری به چشم می‌خورد، در مومنتوم نیز وجود دارد. همان‌طور که موج‌سواران می‌خواهند روی موج‌ها حرکت کنند و در معرض خطر قرار می‌گیرند، تریدرهای مومنتوم نیز این خطر را حس می‌کنند. تریدرها برای دریافت سودهای بیشتر، به این ریسک‌ها تن می‌دهند. در ادامه چند مورد از این معایب را بررسی می‌کنیم.

کارمزد بالا

بازدهی بالا مساوی است با کارمزد بیشتر. حتی صرافی‌ها و کارگزاری‌هایی که هزینه‌های پایینی دارند، با مشکل کارمزد بالا دست‌وپنجه نرم می‌کنند. این مشکل اصلی تریدرهای مومنتوم است که تازه کار خود را آغاز کرده‌اند.

نیاز به تمرکز بر روی زمان

تریدرهای مومنتوم در طول روز، باید جزئیات بازار را بررسی کنند. چرا که بالا و پایین رفتن بازار برای آن‌ها مهم است. آن‌ها باید در مواقع لازم سریع وارد بازار شوند و سریع از آن خارج شوند. به همین ترتیب باید اخبار را تمام و کمال دنبال کنند. در این صورت می‌توانند اخبار منفی را که موجب ترس تریدرهای دیگر می‌شود پیدا کنند. حال اگر تریدر مومنتوم از این اخبار غافل باشد، نمی‌تواند به موقع اقدامات مناسب را انجام دهد و سود را از دست خواهد داد.

حساسیت بازار

سرمایه‌گذاری بر اساس استراتژی مومنتوم در بازارهای گاوی مفیدتر است. چرا که معامله در بازارهای خرسی برای معامله‌گران دشوارتر است. تریدر باید کاملا هوشیار باشد و اقدامات نادرست انجام ندهد.

آیا مومنتوم به درد همه می‌خورد؟

یک حقیقت در مورد سرمایه‌گذاری مومنتوم وجود دارد و آن این است که این شیوه برای تمام معامله‌گران بورس مناسب نیست. یک سرمایه‌گذار زمانی که با استراتژی مومنتوم تمرین معامله در بورس می‌کند، معمولا دچار ضرر می‌شود. زمانی که دارایی را در روند صعودی خریداری می‌کنید و در روند نزولی می‌فروشید، در واقع این عمل واکنشی به اخبار قدیمی است. اما تریدرهای حرفه‌ای برعکس این کار را انجام می‌دهند. آن‌ها زودتر وارد بازار می‌شوند و زودتر هم خارج می‌شوند. به این ترتیب تریدرهایی که در واکنش به اخبار،‌ عملکرد کندی دارند، متضرر خواهند شد.

اگر می‌توانید زمان را به درستی مدیریت کنید، می‌توانید از کارمزدها و معکوس شدن روند و به طور کلی عواملی که موجب کاهش سود شما می‌شوند، مطلع شوید. به این ترتیب می‌توانید از مومنتوم به خوبی بهره ببرید.

اندیکاتور مومنتوم چیست و عملکرد آن چگونه است؟

آشنایی با اندیکاتور مومنتوم

اندیکاتور مومنتوم (MOM) ابتدا یک بازه زمانی مشخص را در نظر می‌گیرد. سپس قیمت فعلی دارایی را با قیمت پیشین آن مقایسه می‌کند. این اندیکاتور شباهت‌هایی به اندیکاتور نرخ تغییر (Rate of Change) دارد. اما اندیکاتور MOM قیمت را نرمال نمی‌کند. به این ترتیب عوامل مختلف می‌‍توانند بر ارزش‌های مختلف اندیکاتور اثر بگذارند.

اندیکاتور مومنتوم اصلی‌ترین اندیکاتور برای تشخیص میزان تغییر قیمت در بورس است. این اندیکاتور از یک خط تشکیل شده است که بالاتر و پایین‌تر از خط صفر حرکت می‌کند. یعنی معیار ما خط صفر است. در این اندیکاتور خبری از محدوده بالایی و پایینی نیست. با نگاه کردن به واگرایی‌ها و قطع این خطوط، می‌توان روندهای گاوی و خرسی بازار را تشخیص داد.

همانند سایر اندیکاتورها که معمولا با اندیکاتور دیگر ترکیب می‌شوند، این اندیکاتور نیز با دیگر اندیکاتورها ترکیب می‌شود و سپس مورد استفاده قرار می‌گیرد.

این اندیکاتور می‌تواند سرعت حرکت قیمت را بررسی کند. از این ابزار به منظور شناخت ضعف و قدرت روند بازار و مقایسه قیمت‌های فعلی با قیمت‌های پیشین استفاده می‌شود. این اندیکاتور در دسته‌ اندیکاتورهای پیشرو قرار می‌گیرد. یعنی می‌تواند تغییرات بازار و آینده دارایی را پیش از وقوع پیش‌بینی کند. به همین دلیل آن را اسیلاتور می‌نامند.

برخلاف سایر اندیکاتورهایی که مورد استفاده قرار می‌گیرد، این اندیکاتور میان دو عدد محدود نیست و می‌تواند هر عددی  را قبول کند. مشابه سایر اندیکاتورهای روند‌شناس، مومنتوم نیز در پایین نمودار قیمت جای می‌گیرد و می‌تواند با استفاده از شکست خط روند و واگرایی‌ها، روندهای صعودی و نزولی را تشخیص دهد.

فرمول محاسبه اندیکاتور مومنتوم

اندیکاتور مومنتوم برای محاسبه سرعت تغییرات قیمت از یک فرمول ساده کمک می‌گیرد. کافی است قیمت پایانی هر روز از قیمت پایانی روزهای قبل‌تر کم شود. این کار باید هر روز انجام شود تا بتوان نقطه‌ای را برای هر روز به دست آورد. در انتها کافی است که این نقاط را به هم متصل کنیم تا نمودار نهایی این اسیلاتور تشکیل شود.

این فرمول را می‌توان به شیوه زیر نوشت:

M= (CP/CPn)*100

CP= قیمت پایانی روز

CPn‌= قیمت پایانی n روز قبل

در این صورت اندیکاتور حول ‍۱۰۰ نقطه نوسان خواهد داشت. اعداد بیشتر از ‍۱۰۰ نشان می‌دهند که قیمت در شرایط کنونی بیش از قیمت در n روز قبلی است. هنگامی که اندیکاتور به محدوده کمتر از ۱۰۰ برسد، معنای آن این است که قیمت فعلی کمتر از قیمت در n روز قبل است.

آموزش سیگنال‌گیری و ترید با اندیکاتور مومنتوم و پرایس اکشن

اندیکاتور مومنتوم را می‌توان برای ارائه سیگنال‌ها استفاده کرد. اما بهتر است که برای تایید سیگنال‌های استراتژی مومنتوم از عوامل مختلف پرایس اکشن مانند شکست و یا Fake Out استفاده شود.

عبور از خط ۱۰۰

خط ۱۰۰ به عنوان مبدا یا به عبارت دیگر خط صفر این اندیکاتور به شمار می‌رود. زمانی که قیمت خط صفر را به سمت بالا یا پایین می‌شکند، این امر می‌تواند به منزله سیگنال خرید یا فروش تلقی شود. اگر اندیکاتور خط ۱۰۰ را به سمت بالا بشکند، نشان از افزایش قیمت دارد. اما اگر قیمت در پایین خط صفر شکسته شود، مومنتوم آن ضعیف خواهد بود.

تریدرها تمایل دارند، سیگنال‌ها بر اساس روند بازار فیلتر شوند. یعنی اگر یک دارایی روند صعودی پیدا کند، خرید تنها زمانی انجام می‌شود که اندیکاتور به زیر خط صفر می‌رود و دوباره به بالای آن برمی‌گردد. هم‌چنین اگر یک دارایی روندی نزولی داشته باشد، فروش در زمانی انجام می‌شود که قیمت بالاتر از خط صفر حرکت کند و سپس پایین‌تر از آن برگردد. دقت کنید تا موقعی که شاخص در بالا یا پایین خط ۱۰۰ تثبیت نشود، روند صعودی یا نزولی قبلی ادامه خواهد داشت.

خط متقاطع

برای این‌که در خطوط متقاطع خرید یا فروش انجام دهید، باید ابتدا یک خط میانگین متحرک به اندیکاتور خود اضافه کنید. میانگین متحرک به شما کمک می‌کند که میانگین قیمت بسته‌شدن در بازه زمانی موردنظر را مشاهده کنید.

هنگامی که اندیکاتور مومنتوم، میانگین متحرک را در شرایطی قطع می‌کند که از پایین به بالا در حرکت است، می‌توانید خرید را انجام دهید. هم‌چنین زمانی که میانگین متحرک از بالا به پایین در حال حرکت باشد و مومنتوم آن را قطع کند، می‌توانید دارایی خود را بفروشید.

البته این شیوه نیز مشکلاتی را در پی دارد. به عنوان مثال در روندهای خنثی نمی‌توان از این روش استفاده کرد. زمانی که روند نزولی است پس از آن‌که اندیکاتور مومنتوم در جایگاهی بالاتر از میانگین متحرک قرار می‌گیرد و سپس پایین‌تر می‌آید، می‌توانید پوزیشن فروش را باز کنید. هنگامی که مومنتوم بالاتر از میانگین متحرک قرار گیرد، موقعیت مناسبی برای بستن پوزیشن است.

به طور کلی باید بازه‌های میانگین متحرک و هم‌چنین تنظیمات مختلف اندیکاتور مومنتوم را بیازمایید تا متوجه شوید که کدام یک موقعیت مناسبی را ارائه می‌کند. اما تریدرها استفاده‌های دیگری هم از این اندیکاتور می‌کنند. در ادامه می‌توانید سایر کاربردهای این اندیکاتور را مطالعه کنید.

سوار شدن بر روند

آیا می‌دانید یکی از آسان‌ترین شیوه‌های استفاده از اندیکاتور مومنتوم قیمت چیست؟ با دنبال کردن خط مومنتوم می‌توانید به آسانی از این اندیکاتور استفاده کنید. در نمودار زیر که مربوط به ارز دیجیتال بیت‌کوین است، می‌توانید اندیکاتور مومنتومی را با ارزش ۱۰ مشاهده کنید.

تایید روند به کمک اندیکاتور

در این نمودار مشخص است که پرایس اکشن در کف قیمت است. اندیکاتور مومنتوم نیز کف قیمت را به وضوح نشان می‌دهد. هنگامی که قیمت بیت‌کوین روندی صعودی را در پیش بگیرد، اندیکاتور نیز این حرکت را تایید خواهد کرد. این مسئله نشان می‌دهد که بازار در حال گذر از وضعیت خرسی به گاوی است. این مسئله موجب می‌شود که تریدرها فرصت‌های خرید خوبی را به دست آورند.

بهره‌گیری از حداکثر فرصت

این روش برخلاف استراتژی قبلی است که در آن می‌توانستید از مومنتوم برای خرید دارایی در قیمت پایین استفاده کنید. در این روش نواحی‌ای مشابه نواحی اشباع خرید و فروش در اندیکاتور RSI داریم. اگر قیمت بالاتر از محدوده‌ اشباع خرید RSI برود، فروش انجام می‌شود. زمانی که قیمت پایین‌تر از محدوده اشباع فروش باشد، خرید انجام خواهد شد. برای آشنایی بیشتر با اندیکاتور RSI، مقاله «آموزش اندیکاتور RSI» را بخوانید.

بهره‌گیری از فرصت‌ها به کمک استراتژی مومنتوم قیمت

از اندیکاتور مومنتوم برای تشخیص هر دو روند استفاده می‌کنیم. در نمودار بالا می‌توانید ببینید که خط بالای ۴۰۰ نشان می‌دهد که معاملات بازار در بیشترین محدوده قیمت خود قرار دارند و این احتمال وجود دارد که به زودی شاهد بازگشت قیمت باشیم.

با این وجود، باید توجه کنید که اگر بازار در شرایط اشباع فروش قرار گرفته باشد، هیچ تضمینی برای معکوس شدن قیمت وجود ندارد. این مسئله به خوبی نشان می‌دهد که چرا نباید از اندیکاتورها به صورت تکی استفاده کرد و لازم است که با دیگر اندیکاتورها ترکیب شوند.

واگرایی

‌پیش‌تر در خصوص واگرایی به طور مفصل صحبت کرده‌ایم. واگرایی به دلیل ساختاری که دارد، تقریبا به کمک تمام اسیلاتورها قابل تشخیص است. واگرایی صعودی در اندیکاتور مومنتوم در شرایطی رخ می‌دهد که پرایس اکشن‌، کف‌های پایین‌تری را ایجاد کند. اما اندیکاتور معکوس این قضیه عمل می‌کند. یعنی سقف‌های بالاتری را نشان می‌دهد. این امر نشان‌دهنده آن است که مومنتوم بازار در حال تقویت است. پس قیمت به زودی ممکن است روندی صعودی داشته باشد.

واگرایی نزولی در اندیکاتور مومنتوم به هنگام ایجاد سقف‌های بالاتر رخ می‌دهد. در این شرایط، اندیکاتور، کف‌های پایین‌تری را نشان می‌دهد. وقتی بازار در وضعیت گاوی به سر می‌برد اما اختلاف میان اندیکاتور و نمودار قیمت دیده می‌شود، به معنای تضعیف مومنتوم است. در این شرایط قیمت در مدتی کوتاه روندی معکوس را تجربه خواهد کرد.

مجددا نمودار بیت کوین زیر را مشاهده کنید. می‌بینیدکه قیمت بیت‌کوین در برخی از مواقع موجب ایجاد کف‌های پایین‌تر شده است. در حالی‌که اندیکاتور مومنتوم یک کف جدید ایجاد کرده و موجب واگرایی نسبت به پرایس اکشن شده است. یک واگرایی خرسی که در این‌جا اتفاق افتاده است که یک سیگنال فروش را برای تریدرها صادر می‌کند.

واگرایی در اندیکاتور مومنتوم

سایر اندیکاتورهای مومنتوم

اندیکاتورهای مومنتوم ابزارهایی هستند که به منظور درک بهتر سرعت تغییرات قیمت دارایی‌ها استفاده می‌شوند. این اندیکاتورها بهترین عملکرد را در شرایطی ایجاد می‌کنند که در ترکیب با دیگر اندیکاتورها به کار گرفته شوند. چرا که این اندیکاتورها نمی‌توانند جهت حرکت قیمت را در تایم فریم فعلی تشخیص دهند. به همین دلیل است که برای تشخیص دقیق‌تر، لازم است که از میانگین‌ متحرک نیز استفاده کرد. به جز اندیکاتورهایی که در طول مقاله معرفی شد، از جمله محبوب‌ترین اندیکاتورهایی که در کنار مومنتوم مورد استفاده قرار می‌گیرند، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

جمع‌بندی

در این مطلب آموختیم که استراتژی مومنتوم چیست و چه کسانی می‌توانند از آن استفاده کنند. استراتژی مومنتوم در صورت استفاده صحیح می‌تواند منجر به سودآوری فراوانی شود. معاملات در این استراتژی باید با دقت زیادی انجام شود. چرا که تریدرها باید هم‌زمان با اولین نشانه‌های تضعیف روند، دارایی خود را بفروشند. از اندیکاتور مومنتوم در کنار سایر اندیکاتورها استفاده می‌شود تا تشخیص روند بازار به شکلی صحیح‌تر اتفاق افتد. به محض تشخیص روند، اندیکاتورهای مومنتوم با قدرت بیشتری مورد استفاده قرار می‌گیرند. چرا که می‌توانند قدرت و سرعت حرکت قیمت را به خوبی تشخیص دهند.

به دلیل کارمزد بالا، تمام تریدرها نمی‌توانند از این شیوه استفاده کنند. اما به کمک صرافی‌ها و کارگزاری‌هایی که کارمزدهای پایین‌تری دارند، می‌توان به این روش بیشتر روی آورد. استفاده از این روش می‌تواند سیگنال‌های خوبی را صادر کند. به عنوان مثال با شکست خط روند، عبور از خط ۱۰۰ و واگرایی می‌توان زمان خرید یا فروش دارایی را به خوبی تشخیص داد.

سوالات متداول با پاسخ‌های کوتاه

استراتژی مومنتوم قیمت بازار چیست؟

مومنتوم یکی از روش‌های معامله در بازارهای بورس است که هدف آن کسب سود از شتاب روند قیمت‌ است. طبق استراتژی مومنتوم، بازدهی مثبت یا منفی سهام در زمان گذشته می‌تواند در آینده و تا زمان مشخصی ادامه پیدا کند. بر این اساس، در تضاد با فرضیه بازار کارا، بازدهی سهام در زمان‌های متفاوت با رفتاری مشخص تداوم خواهد داشت در نتیجه می‌توانیم با توجه به افق زمانی و تحقیق مناسب روند قیمتی، سود بالایی در زمان کوتاه به دست آوریم. به زبان ساده، این استراتژی بر مبنای سوار شدن بر موج‌های بازار کار می‌کند نه فاکتورهای بنیادی تحلیل سهام.

تشخیص مومنتوم در هنگام تحلیل تکنیکال چگونه است؟

برای تشخیص و سپس تفسیر مومنتوم، نخست باید به قدرت روند کلی توجه کنیم. زمانی که قیمت روند قوی (در جهت مثبت یا منفی) دارد، با مومنتوم قیمت صعودی یا نزولی مواجه هستیم. سپس باید لایه‌های جزئی‌تر قیمت سهام را به تفکیک بررسی کنیم تا بهترین نقطه را پیدا کنیم برای این کار نیاز به دانش کندل‌شناسی دارید. عموماً کندل بزرگ فاقد سایه را می‌توان به عنوان یک کندل با مومنتوم بالا در نظر گرفت.

مزایا و معایب استراتژی مومنتوم چیست؟

مزایا شامل کسب سود بالا در زمان کم و همچنین نجات از نوسان‌های قیمتی بازار بورس است که به دنبال تصمیم‌های احساسی سایر سرمایه‌گذاران ایجاد می‌شود. از جمله معایب این استراتژی نیز باید به پرداخت کارمزد بالا (در مجموع) اشاره کرد. همچنین نیاز شدید به تمرکز و پایش مداوم قیمت‌ها که بسیار زمان‌بر است، می‌تواند ایراد دیگر استراتژی باشد.

نوشته های مشابه

دکمه بازگشت به بالا